Trên cơ sở phân tích, đánh giá tình hình quốc tế, khu vực, trong nước, dưới sự lãnh đạo của Mặt trận Việt Minh và Chủ tịch Hồ Chí Minh, lực lượng cách mạng đã không ngừng lớn mạnh, cao trào kháng Nhật cứu nước đã phát triển mạnh mẽ, nhất là sau cuộc đảo chính Nhật - Pháp dẫn đến sự thất bại của quân đội Nhật. Thực hiện Lệnh tổng khởi nghĩa của Trung ương Đảng, Bác đã viết thư kêu gọi quân và dân cả nước tiến hành tổng khởi nghĩa để giành chính quyền. Hưởng ứng lời kêu gọi của Người, quân và dân cả nước đã đồng loạt biểu tình, đánh chiếm các công sở của địch và giành thắng lợi, đến cuối tháng 8 năm 1945, chính quyền cách mạng được thành lập trong cả nước. Ngày 02 tháng 9 năm 1945, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã đọc bản tuyên ngôn độc lập khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa. Nhân dân ta từ địa vị nô lệ đã bước lên địa vị làm chủ đất nước, mở ra kỷ nguyên mới - kỷ nguyên độc lập và tự do.

Thư kêu gọi tổng khởi nghĩa của Chủ tịch Hồ Chí Minh viết cách đây hơn 70 năm, song giá trị lý luận và thực tiễn vẫn vẹn nguyên, để Đảng, Nhà nước vận dụng trong nhận định, đánh giá tình hình, xác định đúng đối tượng, đối tác của cách mạng Việt Nam; Khơi dậy và phát huy tốt sức mạnh của khối đại đoàn kết toàn dân tộc, kết hợp với sức mạnh của thời đại… để lãnh đạo thực hiện thắng lợi sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa vì mục tiêu dân giàu, nước mạnh, dân chủ, công bằng, văn minh.
Lời kêu gọi của Bác trong Cách mạng Tháng Tám năm 1945 thể hiện tư tưởng sâu sắc: Khi thời cơ đến phải nhận diện đúng, hành động quyết liệt, đoàn kết và dám đổi mới để tạo bước phát triển đột phá. Nếu dân tộc Việt Nam đã nắm bắt thời cơ lịch sử để giành độc lập thì ngày nay, trước sự phát triển mạnh mẽ của khoa học công nghệ, trí tuệ nhân tạo (AI) và chuyển đổi số, ngành Giáo dục đang đứng trước một thời cơ lớn để đổi mới và nâng cao chất lượng giáo dục. Học tập tinh thần của Bác, đội ngũ nhà giáo cần nhanh nhạy nắm bắt thời cơ, chủ động thay đổi tư duy, xem công nghệ và AI là động lực quan trọng để đổi mới giáo dục; Không ngừng học tập, nâng cao năng lực số, làm chủ các công nghệ mới để phục vụ công tác giảng dạy và quản lý; Mạnh dạn đổi mới, sáng tạo, ứng dụng khoa học công nghệ vào thực tiễn giáo dục, đổi mới phương pháp giáo dục nhằm phát huy tính tích cực, sáng tạo của học sinh, đặc biệt trong giáo dục học sinh khuyết tật và học sinh có nhu cầu đặc biệt. Song song đó, mỗi nhà giáo luôn giữ vững đạo đức nhà giáo và các giá trị nhân văn, giáo dục học sinh trở thành những công dân số có trách nhiệm.... Đó cũng là những yêu cầu được đặt ra trong Nghị quyết 71-NQ/TW về đột phá phát triển giáo dục và đào tạo và Nghị quyết số 57-NQ/TW về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số Quốc gia của Bộ Chính trị.
Vận dụng tinh thần nắm bắt thời cơ của Bác trong thời đại ngày nay chính là chủ động chuyển đổi số, làm chủ công nghệ, đổi mới sáng tạo và học tập suốt đời, từ đó góp phần xây dựng nền giáo dục Việt Nam hiện đại, chất lượng, hội nhập và phát triển bền vững.